Ga naar de inhoud

Nieuw fonds Vrouwenemancipatie & Gezinsplanning?

Bram Schaper | 11-08-2025

We denken al langer na over een belangrijke thema waar (helaas) veel impactpotentie zit: vrouwenemancipatie & gezinsplanning. En… de vooruitgang stokt! Ik las met afschuw een artikel in The Guardian over de beslissing van de Amerikaanse overheid om meer dan $9,7 miljoen (8,4 miljoen euro) aan anticonceptiva te vernietigen. Dit is niet alleen een ongelooflijke verspilling, maar heeft ook verwoestende gevolgen voor miljoenen kwetsbare vrouwen en meisjes in Afrika.

Levensreddende zorg zal worden ontzegd

De Internationale Planned Parenthood Federation (IPPF) projecteert dat deze vernietiging zal leiden tot 174.000 onbedoelde zwangerschappen en 56.000 onveilige abortussen in vijf Afrikaanse landen: de Democratische Republiek Congo, Kenia, Tanzania, Zambia en Mali. Ruim 1,4 miljoen vrouwen en meisjes in deze landen zullen hierdoor levensreddende zorg worden ontzegd. Het meest schrijnende is dat deze anticonceptiva, die pas tussen 2027 en 2029 zouden verlopen, al geproduceerd, verpakt en klaar voor distributie waren. IPPF had zelfs aangeboden ze kosteloos over te nemen voor herdistributie, maar dit aanbod werd geweigerd.

De impact is direct en ernstig

• In Tanzania zullen meer dan 1 miljoen injecteerbare anticonceptiva en 365.100 implantaten niet worden gedistribueerd, wat 28% van de totale jaarlijkse behoefte in het land is.
• In Mali zullen vrouwen toegang worden ontzegd tot 1,2 miljoen orale anticonceptiva en 95.800 implantaten, bijna een kwart van de jaarlijkse behoefte.
• In Zambia zullen vrouwen het zonder 48.400 implantaten en 295.000 injecteerbare anticonceptiva moeten stellen.
• In Kenia zullen 108.000 vrouwen geen toegang hebben tot anticonceptie-implantaten, terwijl er al een financieringskloof van 46% is in het nationale gezinsplanningsprogramma.

Moedersterfte

Deze tegenslagen komen op een moment dat de onvervulde behoefte aan anticonceptie al hoog is. In Kenia behoren onveilige abortussen tot de top vijf oorzaken van moedersterfte. Zonder voldoende voorraden zal dit cijfer verder stijgen. Gezondheidswerkers verliezen bovendien hun vaardigheden door deze tekorten.

De reden voor deze vernietiging ligt in Amerikaanse wetten die verbieden om hulp te sturen naar organisaties die abortusdiensten verlenen of daarover adviseren. Ideologisch gedreven beleid, met desastreuze gevolgen voor het recht van vrouwen op gezondheid en zelfbeschikking wereldwijd.

Onderzoek naar mogelijkheden om een nieuw fonds te starten

Onze filantropieadviseur Jan Anne Amelink onderzoekt ‘as we speak’ naar mogelijkheden om via Doneer Effectief een fonds te starten voor vrouwenemancipatie en gezinsplanning. Doel: effectief vechten voor vrouwenrechten en de gaten vullen die door dit soort beleid ontstaan. Laten we investeren in toegang tot seksuele en reproductieve gezondheidszorg: een mensenrecht dat van vitaal belang is voor het welzijn, de rechten en de toekomst van vrouwen en meisjes wereldwijd.