Vragen

1. Effectief Altruïsme en de website Doneereffectief.nl

Effectief Altruïsme is een wereldwijde beweging van mensen die met wetenschappelijke methoden onderzoeken hoe je het beste en het meeste goed kan doen. Dit kan gaan over je carrière, je vrijetijdsbesteding of je geld. Meer informatie kan je vinden op de website van Effectief Altruïsme Nederland 

De website is gestart vanuit Effectief Altruïsme Nederland. Wij ontdekten als donateurs dat de jungle van goede doelen heel onoverzichtelijk is. Het is moeilijk om de “beste” goede doelen te vinden. Daarom wilden we andere mensen helpen door de informatie die wij hebben verzameld hier te delen. Doneer Effectief heeft geen winstoogmerk en geen fondsenwervers. De goede doelen betalen niet voor vermelding op de site of voor een donatie die via Doneer Effectief binnenkomt.

2. De aanbevolen effectieve goede doelen

Er bestaan vergelijkingssites en tests van de Consumentenbond voor bijna elk product dat je kan aanschaffen, dus dit zou ook mogelijk moeten zijn voor donaties. Voor zover wij weten is er in Nederland nog geen instantie die goede doelen met elkaar vergelijkt op effectiviteit. Het lijkt dan misschien een vreemd idee, alsof je appels met peren gaat vergelijken. Maar er zijn wel degelijk wetenschappelijke manieren om de resultaten van filantropische organisaties te kwantificeren, en dus met elkaar te vergelijken.

Inderdaad. Goed doen gaat vanuit je hart. De meeste mensen geven geld aan organisaties waar ze een goed gevoel bij krijgen of een connectie mee hebben. Maar ook als je geeft vanuit je hart, mag je daar best je verstand bij gebruiken. Ergens geld aan uitgeven doe je toch niet zomaar. Waarom dan wel bij een gift aan een goed doel? Natuurlijk moet je wel achter het doel staan waaraan je geeft. Ons maakt het niet uit aan welke organisatie je doneert. Wel willen we iedereen aanmoedigen om te doneren aan een effectief goed doel.

Na veel informatie verzamelen en lang vergelijken hebben we besloten om de goede doelen onder te verdelen in vier aandachtsgebieden: gezondheid en armoede, dierenwelzijn en duurzame voeding, klimaat en toekomst. Zo kunnen mensen die aan een oplossing voor een bepaald probleem willen bijdragen sneller een keuze maken. Deze onderverdeling van goede doelen wordt ook grotendeels gebruikt door andere groepen van Effectief Altruïsme.

Dat is moeilijk te zeggen, zeker omdat de goede doelen aan heel verschillende problemen werken. Alle organisaties die wij aanbevelen behoren tot de meest effectieve in hun aandachtsgebied. We proberen zoveel mogelijk aan te geven welke organisaties zijn aanbevolen als top en welke als uitstekend.

Kort gezegd, dat weten we niet. Er zijn ontzettend veel goede doelen die je kan steunen. Natuurlijk doet de grote meerderheid hiervan goed werk. Hun impact is echter nog niet bewezen. Pas als een organisatie door een onafhankelijke beoordelaar positief is beoordeeld, raden wij haar aan op de website.
Het staat iedereen vrij om te doneren aan welk goed doel dan ook.  Wij hopen dat de informatie op deze website je helpt om een keuze te maken voor bewezen effectieve goede doelen.

Natuurlijk zijn er naast effectiviteit ook andere redenen om aan een goed doel te doneren, zoals je persoonlijke betrokkenheid of je eigen ervaring met een goed doel. Wij hebben zelf ook meegemaakt dat het moeilijk kan zijn om afscheid te nemen van goede doelen waar je al jarenlang aan geeft. Wij willen iedereen uitnodigen opnieuw te kijken naar je bestaande donaties om te zien waar verandering mogelijk is. Je hoeft niet meteen alles weg te gooien om ruimte te maken voor nieuwe donaties. Het is als met een aandelenportefeuille. Die bekijk je ook regelmatig op waar je nu je geld op in wilt zetten.

De in Nederland meest bekende goede doelen zul je op deze website niet vinden. Dat  betekent niet dat het geen effectieve organisaties zijn. We weten het simpelweg niet, omdat hun impact niet door onafhankelijke beoordelaars is aangetoond. We weten ook niet hoeveel meerwaarde extra donaties hebben. Dit zijn wel criteria voor aanbeveling op Doneer Effectief. We hopen in de toekomst meer goede doelen te kunnen aanbevelen

Natuurlijk verdienen culturele instellingen ook steun; cultuur draagt bij aan de verbetering van vele levens. Één van de kenmerken van effectief altruïstische goede doelen is dat ze zich richten op problemen die op grote schaal bedreigend zijn voor vele levens. Culturele instellingen horen hier in principe niet bij, dus die worden niet aanbevolen op deze website.

Veel van de aanbevolen organisaties zijn van oorsprong Amerikaans, maar er zijn er ook uit Engeland, Zwitserland en Duitsland. Het land waar een organisatie geregistreerd staat heeft niet per se iets te maken met waar ze werken: de meeste hebben een internationaal werkterrein.

Het lijkt bijna te simpel om waar te zijn: als iemand geen geld heeft voor zijn basisbehoeften, dan geef je deze persoon wat geld en lost hij zelf zijn probleem op. Dat is niet wat de meeste goede doelen doen; zij leveren voeding, gezondheidszorg of scholing. Ze geven bijna nooit direct geld aan arme mensen. Misschien uit angst dat het dan vergokt zal worden, of besteed aan alcohol, drugs of wapens. Uit onderzoek blijkt echter dat heel arme mensen het ontvangen geld op een heel  verstandige manier uitgeven: ze gebruiken het veelal voor duurzame investeringen, zoals een nieuw dak op hun huis of als startkapitaal voor een nieuw bedrijfje. Of gewoon om de kinderen naar school te laten gaan.

Daar wordt goed op gelet. Kosteneffectiviteit is een belangrijk selectiecriterium. Toch speelt de strijkstok een kleinere rol dan je zou verwachten. Uit onderzoek blijkt dat organisaties met goed management en bekwame medewerkers veelal effectiever zijn, ondanks hun hogere kosten. Het eindresultaat van het werk telt.

3. De beoordelende instanties

Uitvoerende organisaties zijn goede doelen die een probleem proberen op te lossen. Wij hebben die uitvoerende organisaties verdeeld over  4 gebieden: gezondheid & armoede, dierenwelzijn &n voeding, klimaat en toekomst.

Beoordelende organisaties doen onafhankelijk onderzoek naar de effectiviteit van de uitvoerende organisaties. De meest vooraanstaande zijn GiveWell, ACE en Founders Pledge. Zij geven op basis van onderzoek advies aan donateurs. Elk goed doel kan zich aanmelden om onderzocht te worden.

Er bestaan in Nederland een aantal keurmerken voor goede doelen: Centraal Bureau Fondsenwerving en Goede Doelen Nederland. Deze instanties doen zelf geen onderzoek naar de effectiviteit van de goede doelen, en vergelijken ze ook niet onderling. Hoewel zij de goede doelen stimuleren om onderzoek te doen naar hun eigen impact, vertegenwoordigen zij de branche van goede doelen en niet de donateurs. De beoordelaars waar wij op vertrouwen (Givewell, ACE en Founders Pledge) komen dus uit het buitenland. Dat is geen probleem, want veel goede doelen werken aan wereldwijde problematiek.

Doneer Effectief geeft per aandachtsgebied aan wie de aanbevolen goede doelen beoordeelt. De beoordeling gebeurt door onafhankelijke beoordelaars die bepalen of ze 1) hun doel bereiken, 2) dat op een efficiënte manier doen, 3) even effectief nog veel meer goed kunnen doen met extra donaties, en 4) open en transparant zijn over de impact van hun acties.

Er zijn twee soorten problematiek. Bij de ene groep zijn de problemen oplosbaar en is de impact goed meetbaar (bijvoorbeeld armoedebestrijding en dierenwelzijn). Tot de andere groep behoren problemen die de hele planeet en miljoenen levende wezens bedreigen, zoals klimaatverandering op lange termijn, pandemieën, nucleaire rampen of gevolgen van artificiële intelligentie. Die problemen krijgen vaak te weinig aandacht en zijn ook niet direct oplosbaar. Het onderzoek naar het voorkomen van zulke existentiële rampen leidt ook niet tot direct meetbare resultaten. Maar als hiermee een grote ramp wordt voorkomen, dan worden daarmee enorme aantallen levens gered. Daarom is het voor Effectief Altruïsme een belangrijk aandachtsgebied.

4. Doneren

Nee. Wij wijzen je alleen op organisaties die effectief zijn op grond van onafhankelijke beoordelaars. Via de doneer-knop op de site kom je in contact met het gekozen goede doel. Wel kan onze helpdesk je daarbij de gewenste informatie geven. Voor periodieke donaties vraagt de belastingdienst voorafgaand aan de donaties een overeenkomst met de organisatie. Ook daar kunnen we je bij helpen. 

Elk bedrag is welkom. Bij grote donaties is  het fiscaal meestal aantrekkelijker te kiezen voor een periodieke gift. Bedenk je wel dat heel kleine donaties vaak niet effectief zijn i.v.m. transactiekosten. Goede informatie over buitenlandse betalingen vind je hier.  

5. Overige Vragen

We zijn er benieuwd naar en willen die graag ontvangen op contact@doneereffectief.nl

Hartelijk dank!